SÖĞÜT SUYUNDAN KÖKLENDİRME HORMONU YAPIMI

SÖĞÜT SUYUNDAN KÖKLENDİRME HORMONU YAPIMI

Geçtiğimiz kış, daha önceden de duyduğum ancak uygulamaya vakit bulamadığım bir tekniği denemeye karar verdim. Teknik, söğütten kesilen parçaların suyun içerisinde birkaç hafta bekletilerek, ağaçlarda kök oluşumuna yardım edecek ve zayıf ağaçların üzerindeki stres yükünü azaltacak olan bir su üretme işlemiydi. Bu teknik, şu anda ticari olarak bulabildiğimiz köklendirici hormonların olmadığı dönemlerde üretim amaçlı olarak kullanılıyordu.
Söğüt (Salix türleri) yılın herhangi bir döneminde 12-15 santim kalınlığındaki dallarından kesilecek parçaları suya koyduğunuzda birkaç hafta içinde kolayca kök vermesi ile bilinir. Hemen hemen bütün kesilmiş dallar kendiliğinden kök vereceğinden, kesilen bölümlere köklendirme hormonu uygulamaya da gerek yoktur.
Bu basit teknik bu kesim sürecinden elde edilen parçalarla hazırlanan suyun, kesik parçalar, daldan köklendirme (air-layer) işleminde, yamadori (toplanmış ağaçlar) ve kök sistemleri zayıf olan ağaçlarda kullanılması temeline dayanıyor.
Söğüt Suyunun Arkasındaki Teori
Suyla karıştırılmış Aspirin uzun zamandan beri kesilmiş çiçeklerin yaşam süresini uzatmak ve ağaçlardan yapılan kesimlerin tutma yüzdesini arttırmak için kullanılmakta. Aspirinin doğal bir pıhtılaşmayı önleyici, yani sıvıların katılaşmasını önleyen bir yapısı var. Ayrıca aspirin bazılarınca kan incelten özelliği ile de bilinir. Aspirinin bitkiler üzerinde de benzer etkileri görünüyor. Ağacın kesilmiş/yaralanmış kısmında veya kökünde pıhtılaşmayı önleyerek, o bölgeye ağacın özsuyunun ulaşabilmesini ve dolayısıyla kendi kendini iyileştirmesini sağlama yeteneğine de sahip.
İlginç olansa Aspirin doğal olarak Söğüt ağacının kabuğunda da bulunan Salicylic asitten elde edilmiştir. Köklenmeyi teşvik eden, içindeki başka kimyasallar da olabilir ancak ilk sebep salicylic asitmiş gibi görünüyor.
Salicylic asidin yaraların kapatılmasını sağlayan Abscisic asidin üretimini engellediği yönünde kanıtlar da mevcut. Abscisic asit bütün bitkiler tarafından kesilmelerine verdikleri ani tepkiyle ürettikleri ve yaralarının acilen kapatılmasını sağlayan bir stres hormonudur.
İşte burada esas noktaya geliyoruz. Söğütten kesilen parçalar suya bazı kimyasallar salarak köklenmelerini sağlar. Biz de bu suyu diğer bitkilerin köklenmesini teşvik etmek amacıyla kullanabiliriz.
İŞE YARIYOR MU?
Konuya halen şüpheyle yanaşarak, Mor Söğütten (Salix purpurea-Purple Willow) kestiğim 50 kadar ince parçayı bir kova suyun içine koydum ve orada 4 hafta boyunca bıraktım. Bütün kesilmiş parçalar çürümeye başladığında dikkat ettim ki su jelimsi bir kıvama gelmişti ve parmaklarımda kaygan bir kalıntı bırakıyordu.
Söğütlerin suyun alt taraflarında kalan taraflarının (özellikle kesilmiş olan uç kısımları) şeffaf jel gibi bir maddeyle kaplandığını ve pamuksu bir görünüm aldığını gördüm.
Bu karışımı geçen kış topladığım Alıç ve Meşelerimi sulamak için kullandım. Şimdiye kadar topladığım ağaçları hayatta tutma oranımın en iyisini bu yöntemle yakaladım ve 20’yi geçkin ağaçtan sadece 2’sini kaybettim. Hayatta kalan ağaçlar da önceki yıllardakilere göre daha güçlü ve dinç görünüyorlardı.
Bu tabii ki başka unsurlarla da alakalı olabilir. Belki benim toplama yeteneğim gelişti, daha iyi bakım uyguladım, toprakları daha iyiydi veya bu kış hava doğadan ağaç toplamak için daha uygundu.
Bununla birlikte görüşüm artık değişmişti ve söğüt suyunu daldan köklendirmede de (air-layer) kullandım. Geride kalan 6 yıl boyunca bahçemdeki Acer Palmatum’larımın (bir Akçaağaç türü) dallarından köklendirme yaparım. Köklenme oranı hep %100’dü ve ne zaman köklenmeye başlayacaklarını dalların kalınlığından söyleyebilirim artık (1-1,5cm kalınlığındaki dallarda 7 haftada, 2,5cm olanlarda 5 haftada). Bu sene daldan köklendirme işleminde kullanacağım sphagnum yosununu (sphagnum moss-bir yosun türü) sulamak için söğüt suyunu denedim. Köklenmenin hepsinde bir hafta kadar daha erken gerçekleştiğini ve eskiye göre çok daha güçlü olduğunu gördüm ki, bu köklenen kısımların kesilerek ana gövdeden daha erken çıkarılabileceği demekti.
Ayrıca bu sene aynı tekniği (air-layer) uyguladığım Prunus incisa (sanırım bir çeşit kiraz veya erik ağacı türü) ve Alıçlarımın da daha verimli ve dinç olduklarını gözlemledim.
Tek çekincem daldan köklendirmeler sonrasında köklerin sadece kesilen bölgede değil de daha geniş bir alanda çıkması oldu ki bu da ileride yapılacak nebari’nin (ağacın kökünün üst taraflarının toprağın dışında bırakılması tekniği) kökler erken bir vakitte şekle sokulmazsa daha az düzgün olması demekti.
Daldan köklendirmelerde kullandığım söğüt suyu, Ağlayan söğüt (Salix babylonica-Weeping Willow) ve Kedi/Keçi Söğütü (Salix caprea-Pussy/Goat Willow) türlerinindi. Bu türlerin arasında bariz bir fark göremedim. Sanırım söğüt suyunun gücü, tamamen suya konulacak dalların sayısı ve kalınlığıyla suyun miktarı arasındaki orantıya bağlı.
Söğüt Suyunun Asitliği Konusu
Saf (çok yoğun) Salycylic asit suya tam manasıyla doyurulursa Ph değeri 2.4 olacaktır ki bu değerde bir asidite bütün yaşam formlarına zararlı olacaktır. Ancak Söğüt suyunun içerisinde bulunan Salycilic asidin miktarı, normalde kullanılan suyun Ph değerini değiştirecek yeteneğe sahip değildir.
Sonuçta;
Söğüt suyunun bitkilerde köklenmeyi teşvik ettiği gibi bilimsel bir iddiam yok sadece duyduğum bir şeyi kanıtlamaya çalıştım. Gördüğüm kadarıyla da bu karışım bitkilerin (ağaçların) köklenme yeteneğini ve benim başarı oranlarımı yükseltti.
Bununla birlikte bu sihirli köklenme uygulamasıyla ilgili şüphemi belirteyim ki Söğüt suyu diğer teknikler doğru şekilde uygulanırsa işe yarayacaktır. Bir kesme (cutting) ya da daldan köklendirme (air-layer) doğru şekilde yapılmadıysa veya yanlış bir dönemde yapıldıysa Söğüt suyu bitkinin köklenmesi için yeterli etkiyi yapamayacaktır.

Söğüt çayının tarifide şöyle(ikinci bir yöndem)
Söğüt dalları 3 cm lik kısa parçalar şeklinde kesilir. Özellikle taze uç dallar seçilir.

Kaynamaya yüz tutan ama kaynamayan suda bir tencerede 2 saat demlenir ve üzeri kapatılarak karanlıkta 1-2 gün bekletilir. Suya geçen IBA artık doğal bir hormon özelliği verir, istenirse bu su, buz kalıplarında daha sonra kullanılmak üzere dondurucuda saklanabilir.

Buradaki resimde dallarıyla beraber yapraklarınıda koyduk

Gerektiğinde çözülerek oda sıcaklığında içerisine herhangibi bir bitki köklendirilmek üzere 24 saat bekletilir ve daha sonra direkt toprağa dikilir. Dikilen yaprağın da ucundan kesilmesi etkiyi arttırır. Toprağa biraz B1 ve B6 vitaminler konursa bu daha da etkili olur. Bal ılık suda eritilerek toprağa dikilmeden önce yaprağın sapı içine batırılırsa bu da ek etki sağlar. Kimyasal kullanmadan evde köklendirici etki yaratmanın şimdilik yolları bunlar.

Çelik Alarak Üretim (Çelik Köklendirme)

ÇELİKLE ÜRETİM


Yapraklı Dış Mekan Süs Bitkilerinde Çelik Alma Zamanı, Çelik Tipi, Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonları 



İğne Yapraklı Dış Mekan Süs Bitkilerinde Çelik Alma Zamanı, Çelik Tipi, Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonları

1. Çeliği mümkün olan en kısa sürede dikmeniz gerekir. Kurumaması, suyunun kaçmaması esastır.
2.Çelik almada IBA, NAA veya IBA + NAA kullanılır.
IBA(Indol Butirik Asit) ile ağaçlardan çelik alma başlığında pek çok bilgi bulursunuz.

Sofralık Üzümde Büyüme Düzenleyicileri

Sofralık Üzümde Büyüme Düzenleyicileri

---

Bağcılık, Türkiye tarımında önemli bir yere sahiptir. Buna rağmen, kalite ve birim alandan elde edilen verim düşüklüğü bağcılıkta karşılaşılan en önemli problemlerden biridir. Verimlilik, birim alanda bulunan omca sayısına, omca üzerinde meydana gelen salkım, tane sayısı ve büyüklüğü ile ilgidir. Verimliliği etkileyen faktörler çeşit, anaç, kültürel uygulamalar, çevre koşulları ve çeşitlerin döllenme biyoloji özellikleri gibidir.

Kalite ve verimliliği arttırma uygulamaları aşağıdaki başlıklar altında toplanabilir;

Uygun terbiye şekli verme,
Budama,
Bakım işlerini zamanında yapma,
Sulama,
Gübreleme,
Toprak işleme,

Bitki büyüme düzenleyicilerini gerekli dozda ve oranda kullanma (Oksinler, giberellinler, sitokinler)

Bağcılıkta ıslah çalışmaları ile bir yandan verimli ve kaliteli üzüm çeşitleri araştırılırken bir yandan da büyümeyi düzenleyici maddeler kullanılarak verim ve kalitenin arttırılmasına çalışılmaktadır. Genel olarak diğer bahçe bitkilerinde olduğu gibi bağlarda da büyümeyi düzenleyicilerin verim ve kalite üzerine etkisi maddenin yapısına, konsantrasyon ve uygulama zamanına göre değişmektedir.

Oksinler

Tepe tomurcuğu, kökler, genç yaprak ve tomurcuklar gibi hızlı büyüme noktalarında yüksek konsantrasyonlarda bulunurlar.
Hücre uzamasını etkiler, kök hücrelerinin uzamasında yer alabilir.
Çekirdekli veya çekirdeksiz meyvelerin gelişimini arttırır.
Lateral tomurcukların gelişimini engelleme etkisi
Doğal oksinler:

İndolasetik asit (IAA), 4-Klorindolasetik asit (4CIAA), Fenilasetik asit (PAA) ve Indolbutirik asit (IBA).
Sentetik Oksinler:

Naftalenasetik asit (NAA), Naftalenacetamidas (NAD), 2,4 Diclorofenoxiacético (2,4 D).


Giberellinler

Pratik anlamda bitkinin bütün kısımlarında sentezlenir, fakat özellikle genç yapraklarda, embriyo, çekirdek ve meyvede sentezlenir.
İçlerinde giberellik asidinde (GA3) bulunduğu 84 tip giberellin tanımlanmıştır.

Özellikle gövde uzamalarını teşvik etmektedir ve hücre bölünmesi ve uzamaları, döllenme, meyve gelişimi, partenokarpi ve estenosperma olayları ile ilişkilidir.

Çiçeklenmede, düşük konsantrasyonda Giberellin uygulamaları tane tutumunu azaltır ve sonuç olarak salkımlar daha gevşek olur.

Çiçeklenme döneminde yapılan uygulamalar tanelerin uzunlamasına gelişimine neden olur. daha sonra yapılan uygulamalar tanelerin çapının gelişmesine neden olur. Eğer çiçeklenme sonunda uygulama yapılırsa, salkımdaki tane sayısı daha fazla olur.


Sitokininler

Sentezi: pek çok çeşidin kök bölgesinde sentezlenir ve ksilem yoluyla uç noktalara taşınır.
Adeninden elde edilir.
Temel görevi: oksin varlığında hücre bölünmesini arttırmak.
Doğal: Kinetin, N-benziladenin ve zeatin gibi pürinlerden elde edilir.
Sentetik: Difenilüre (forclorfenuron) türevleridir. Tarımda kimyasal uygulamaların etkinliğini belirlemektedir.
Yapıştırıcı etki : yeşil aksamı kuvvetlendirerek dökümlerin yüzeysel eğilimlerini azaltır.

Büyüme Düzenleyicilerin Kaynakları (Sentetik ve Organik Sitokininler)

İki stokinin kaynağı bulunmaktadır:

A - Sentetik orijinli stokininler difenilüre (N - (2 - chloro - 4 - pyridyl) - N' - phenylurea = (CPPU)) türevleridir. Genel adı: Forclorfenuron.

B - 1 organik veya doğal kaynaklı sitokininler kinetin, benziladenin ve zaetin gibi pürin türevleridir.

B - 2 deniz yosunu veya aminoasit, farklı dozlarda sitokininler, oksinle ve giberellinleri içeren diğer organik kökenli bileşen türevli karışımlar.

Kaynak:http://www.drt.com.tr/blog/2007/04/s...eyicileri.html

IBA (Indol Butirik Asit) ile ağaçlardan çelik alma

IBA (Indol Butirik Asit) ile ağaçlardan çelik alma

Aşağıda Zeytincilik Araştırma Enstitüsünün zeytin çeliklerini köklendirmekte kullandığı İBA solüsyonunun tarifini bulacaksınız.

4000 ppm IBA 
4 gr IBA + 450 cc % 96’lık Etil alkol + 550 cc saf su
4 gr IBA 450 cc alkolde tamamen eritilir üzerine 550 cc saf su konur. Renkli bir şişede ve buzdolabında solüsyon 1-1,5 ay kullanılabilir. 250 cc lik hormon solusyonu ile 800-1000 çeliğe uygulama yapılabilir. 

Hazırlanan bu solüsyon 25 lik çelik demetinin girebileceği büyüklükte bir behere konur. Beher içerisinde hormonun yüksekliği 2-2,5 cm olmalıdır.Daha sonra çelikler demet halinde hormona batırılır ve birkaç sn. tutulup çıkarılır.Üzerindeki alkol uçunca dikime alınır. 

--------------------------------------------

IBA VE ÇELİK İLE ÜRETİMİN OPTİMİZASYONU

ÖZET

Ülkemiz süs bitkileri sektörü içerisinde önemli alt sektörlerden biriside “Dış Mekan Süs Bitkileri”dir. 

Özellikle bu sektör çevre düzenleme için ihtiyaç duyulan materyalin temini açısından son yıllarda giderek önem kazanmış, yapılan üretim miktarı ile karşılanamayan talep artışı dış mekan süs bitkileri ithalatı ile giderilmeye çalışılmıştır. Bununla birlikte dış mekan süs bitkileri fidanı yetiştiriciliğinde, özellikle çelik ile üretimde: üretim materyalinin seçimi, alınma zamanı, köklendirmede kullanılacak hormon ve konsantrasyonu hakkında pratik bilgilerin eksikliğinden kaynaklanan düşük verimlilik de üretim kapasitesini ve fidan kalitesini olumsuz yönde etkilemiştir. 

Bu bildiri ile çelik ile üretimi yapılabilecek önemli dış mekan süs bitkilerinde verimli bir şekilde köklendirme yapılabilmesi için uygun çelik alma zamanı, çelik tipi, köklendirme hormon ve konsantrasyonları konu ile ilgili araştırmalar ve yaptığımız çalışmalar incelenerek ortaya konulmaya çalışılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Dış Mekan Süs Bitkileri, Çelik ile Üretim. 


1. GİRİŞ 

Son yıllarda ülkemizde gerek resmi kuruluşların gerekse özel kuruluşların yeşil alan tesisine yönelik çalışma eğilimleri oldukça yüksek seviyelere ulaşmış, dolayısıyla bu tip eğilimlerin artması, özellikle dış mekan süs bitkileri fidanlarına yoğun bir talebin ortaya çıkmasına neden olmuştur. 

Talep artışına paralel olarak ülkemizde bulunan fidanlık (kamu-özel) sayısı ve üretim miktarlarının bu gereksinimi karşılayacak düzeyde bulunmadığı görülmektedir. Bu nedenle dış mekan süs bitkileri ithalatı yapılarak bu açık kapatılmaya çalışılmaktadır.

Her ne kadar, yapılan ithalat süs bitkileri fidanlarının girişi yanında çeşitli araç, gereç, malzeme ve tekniğin (bitki yetiştirme ortamları, kaplar, besin maddeleri, ambalaj vb.) girmesine neden olmakta ve bunların kullanımını özendirmekte ise de sürekli olarak ithal yoluyla fidan temini fidancılık çalışmaları üzerinde olumsuz etki yapmakta ve fidancılığın gelişimini geciktirmektedir (Sözen ve ark. 1991).

Dış mekan süs bitkileri tohum, çelik, aşı, daldırma, doku kültürleri gibi yöntemlerden yararlanılarak üretilmektedir. Bu yöntemler arasında oldukça yaygın bir şekilde kullanılanı çelik ile üretimdir. Ancak dış mekan süs bitkilerinde çelik ile üretimin optimizasyonu konusunda (özellikle çelik tipi, çelik hazırlama zamanı, kullanılacak köklendirme hormonu ve konsantrasyonu) görülen eksiklikler sonucunda hem üretim materyali iyi değerlendirilememekte hem de kaliteli dış mekan süs bitkisi fidanı üretiminde aksaklıklar ortaya çıkmaktadır. 

2. DIŞ MEKAN SÜS BİTKİLERİNDE ÇELİKLE ÇOĞALTIMI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Çelikle çoğaltımı etkileyen faktörler Couvillon (1988)’e göre:
1. Kimyasal faktörler (Hormonlar, Karbonhidratlar vb.)
2. Bitki faktörleri (Çelik alma zamanları, Çelik tipi, Tür ve çeşitlerin etkileri vb.)
3. Çevresel Faktörler (Nem kontrolü, Işık ilavesi, Alttan ısıtma, Fotoperiyot vb.)
4. Diğer Faktörler (Ortam, Yaralama vb.) adı altında dört grupta incelenmektedir.

Yapılan araştırmalar belirtilen bu faktörlerin ayrı ayrı veya kombinasyonlar halinde kullanılmasının köklenme üzerinde önemli etkilerinin olduğunu ortaya çıkarmıştır.

Başarılı bir köklendirmenin yapılabilmesi: uygun zamanda ve tipte çelik alımına, kullanılacak köklendirme hormon ve konsantrasyonunun doğru seçimine, köklendirme ortam koşullarının optimum şartlarda tutulmasına bağlıdır. 

3. ÖNEMLİ DIŞ MEKAN SÜS BİTKİLERİNDE UYGUN ÇELİK HAZIRLAMA ZAMANI, ÇELİK TİPİ İLE KULLANILACAK KÖKLENDİRME HORMONU VE KONSANTRASYONLARI

Ülkemizde üretimi ve kullanımı fazla olan yapraklı ve iğne yapraklı dış mekan süs bitkilerinde optimum çelik alma zamanları, çelik tipleri köklendirme amacıyla kullanılacak hormon ve konsantrasyonları ile çeliklerin köklendirme durumları yapmış olduğumuz araştırma sonuçları, üreticilerle yapılan özel görüşmeler ve bu konu ile ilgili çalışmaların incelenmesi sonucunda Çizelge 1 ve 2’de verilmiştir.

Çizelge 1. Yapraklı Dış Mekan Süs Bitkilerinde Çelik Alma Zamanı, Çelik Tipi, Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonları 

Tür Çelik Alma Zamanı Çelik Tipi Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonu Köklenme -%

Abeliaxgrandiflora Haziran-Ağustos Yumuşak odun 1000-2000 ppm IBA 90-100 (Dirr ve Heuser 1987)
Acer buergeranum Haziran sonu Yumuşak odun 8000 ppm IBA 75-95
Acer campestre Haziran başı Yumuşak odun 8000 ppm IBA 75
Acer japonicum Haziran ortası Yumuşak odun 8000 ppm IBA 66-100
Acer negundo Eylül ortası Yarı odun 8000 ppm IBA 80-90
Acer palmatum Nisan-Haziran Yumuşak odun % 0.8’lik toz IBA 100
Acer saccharinum Temmuz Yeşil çelik % 0.8’lik toz IBA 60 (Mengüç 1996)
Amelanchier canadensis Mayıs Yumuşak odun % 0.8’lik toz IBA 95(Lamb ve ark. 1975)
Arbutus unedo Kasım-Şubat Yarı odun % 0.8’lik toz IBA 80-90
Aucuba japonica Ocak-Şubat-Mart Yarı odun 3000 ppm IBA 90-100
Berberis thung.
var atropurpurea Haz.-Tem.-Ağustos Yarı odun 1000-5000 ppm IBA 100
Betula popyrifera Haziran-Temmuz Yarı odun 8000 ppm IBA 100
Betula maximowieziona Temmuz başı Yarı odun % 1 toz IBA 50
Betula lutea Mayıs-Haziran Yarı odun % 0.8 toz IBA 75-92
Buxus harlandii Haziran Yarı odun 3000 ppm IBA 100
Buxus sempervirens Temmuz Yarı odun 1000-3000 ppm IBA 100
Calluna vulgaris Ağustos Yarı odun 1000 ppm IBA 100
Catalpa bignonoides Aralık sonu Odun çeliği %0.8’lik IBA+Thiram 40
Carpinus betulus cv. Fastigiata Ağustos Yarı odun % 0.8’lik toz IBA 100(Lamb ve ark.1975)
Chaenomeles japonica Haziran-Temmuz Yumuşak odun % 0.8 ‘lik toz IBA 85-95
Cornus controversa Ağustos sonu Yarı odun 8000 ppm IBA 100
Corylus maxima var. purpurea Temmuz sonu Yumuşak odun % 1 toz IBA 100
Cotoneaster franchetti Ekim Yarı odun % 0.8 toz IBA 45-80
Cotoneaster dammeri Haziran Yarı odun 2000 ppm IBA 86
Deutzia gracilis Haziran-Temmuz Yumuşak odun 1000 ppm IBA 100
Eleagnus pungens Şubat-Mart Yarı odun % 0.8 toz IBA 90-100
Euonymous alatus Haz.-Tem.-Ağustos Yarı odun 1000-3000 ppm IBA 90
Euonymous europaeus Temmuz-Ağustos Yarı odun 3000-5000 ppm IBA 100
Hedera helix. Temmuz Yumuşak odun 1000-4000 ppm IBA 82-88 (Mengüç ve Zencirkıran 1998)
Ilex aquifolium Eylül-Şubat-Mart Yarı odun 7000 ppm IBA 90-100
Lagerstroemia indica Mart Odun çeliği 6000 ppm IBA 25 (Mengüç ve Zencirkıran 1994)
Lagerstroemia indica Temmuz-Ağustos Yeşil çelik 3000 ppm IBA 45(Mengüç ve Zencirkıran 1994)
Liquidamber styraciflua Haziran Yumuşak odun 4000-8000 ppm IBA-Talk 80-90
Magnolia grandiflora Haziran-
Temmuz Tepe Çeliği 5000-10.000 ppm IBA +Yaralama 20-25
Magnoliax soulangiana Temmuz-Ağustos Yarı odun
Uç çeliği 8000 ppm IBA 75
Pachysandra terminalis May.-Haz.
Tem.-Ağus. Yarı odun 1000-8000 ppm IBA 75
Pittosporum tobira Nis.- May.- Haz.an Yumuşak odun 1000-3000 ppm IBA 80-100
Pittosporum tobira nana Temmuz-
Ağustos Yumuşak odun 2000 ppm IBA 80-90
Punica granatum Haz.-Tem.-Ağustos Yumuşak odun 1000 ppm IBA 40-80
Rosmarinus officinalis Mart-Nisan
Tem.-Agus.
Ekim.-Kasım Sürgün Çeliği
500-100 ppm IBA 100
Sambucus nigra Haziran-Temmuz Yumuşak odun 1000ppm NAA+%2 Captan 80 100
Syringa sp. Mayıs-Haziran Yumuşak odun 3000-8000 ppm IBA 60-90
Ulmus sp. Haziran-Temmuz Yumuşak odun 8000 ppm IBA 50-85
Vibirnum tinus Haziran Yumuşak odun % 0.8 toz IBA 90( Mengüç 1996)
Vibirnum tinus Eylül Yarı odun % 0.8 toz IBA 85-95( Mengüç1996)
Wagelia florida Haziran Yeşil çelik % 0.8 toz IBA 100( Mengüç1996)

Çizelge 2. İğne Yapraklı Dış Mekan Süs Bitkilerinde Çelik Alma Zamanı, Çelik Tipi, Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonları
Tür Çelik Alma
Zamanı Çelik Tipi Kullanılan Hormon ve Konsantrasyonu Köklenme - %
Cedrus deodora Ekim-Aralık Sürgün çeliği
Yarı odun % 0.1 IBA 60-90
Cedrus libani Kasım Yarı odun - 30
Chamaecyparis lawsoniana
“Stricta”ve “Aurea” Eylül-Nisan Sürgün çeliği 3000-8000 ppm IBA 45-75
Cupressocyparis leylandii Şubat-Mart Sürgün çeliği 3000-8000 ppm IBA 80-90
Cupressus arizonica Kasım-Şubat Sürgün Çeliği 4000-10.000 ppm IBA 12-18 (Mengüç ve Zencirkıran 1998 a)
Cupressus macrocarpa Şubat Sürgün Çeliği 8000 ppm IBA 25-50
Juniperus sabina
“Pfitzeriana glauca” Ağustos Sürgün çeliği 2000-4000 ppm IBA 60-70 (Mengüç ve Zencirkıran 1998 b).
Metasequia
glyptostrobodies Ağustos ortası Yumuşak odun 8000 ppm IBA-Talk 93
Piceaglauca “conica” Temmuz Yumuşakodun-Sert odun 8000 ppm IBA-Talk 85
Picea punges
var. glauca Haziran Yumuşak odun 8000 ppm IBA-Talk 80
Pinus mugo
var. mugo Erken Haziran Yumuşak odun 3000ppm IBA-Talk+
%0.5 Benlate 74
Sequoia sempervirens
“Majestic Beauty” Mart Sürgün çeliği,
Yan sürgün çeliği 3000 ppm IBA+
3000 ppm NAA 65
Taxus sp. Şubat-Mart,
Eylül-Ekim Sürgün çeliği 6000-8000 ppm IBA 70-80
Thuja sp. Eylül-Mart Sert odun 3000-8000 ppm IBA 60-90

4. SONUÇ

Dış mekan süs bitkileri üretimi son yıllarda önemli gelişmeler göstermesine rağmen ülkemiz potansiyelini yansıtacak seviyeye henüz ulaşamamış, özellikle dış mekan süs bitkilerinde artan ithalat ve üretimde bilgi eksikliğinden kaynaklanan verim düşüklüğü vb. gibi faktörler bu durumda önemli rol oynamıştır. 

Sonuç olarak ülkemizin sahip olduğu avantajlar göz önünde tutularak, ucuz, kaliteli ve bol miktarda dış mekan süs bitkileri üretim için:

1. Dış mekan süs bitkilerinin vegetatif yöntemlerle çoğaltımı konusunda üreticileri bilgilendirecek eğitim çalışmaları planlanarak hayata geçirilmelidir.

2. Dış mekan süs bitkileri yetiştiriciliğinde en büyük sorunlardan birisi olan damızlık materyal temini konusunda gerekli adımlar atılmalı, kamu veya özel sektör tarafından damızlık alanlar tesis edilmeli, üreticilerin sağlıklı ve ismine doğru bitkiler ile üretim yapmaları sağlanmalıdır. 

3. İbreli ve yapraklı dış mekan süs bitkilerinin vegetatif yollarla çoğaltımında önemli bir eleman olan sisleme tezgahlarının (alttan ısıtma özelliğine sahip) kullanımı yaygınlaştırılmalıdır. 

4. Dış mekan süs bitkileri yetiştiriciliği bölgesel ve ülkesel bazda üretim programları yapılarak iç ve dış pazara yönelik olarak teşvik edilmeli, özel sektör kuruluşları düşük faizli krediler ile desteklenmelidir.

5. Son yıllarda yetiştiriciliği olumsuz yönde etkileyen dış mekan süs bitkileri ithalatına sınırlandırmalar getirilmelidir.

2000 ppm ve 4000 ppm _ndol Bütirik Asit (IBA) Çözeltisinin Hazırlanması

A)2000 ppm lik 1 litre çözelti hazırlanması (otsu bitkiler)
a)2 gr. IBA tartılır
b)500 cc %98 lik etil alkolde eritilir (iyice eritilmesi gerekir)
c)Bu eriyi_in üzerine 500 ml saf su ilave edilir
d)Çözelti iyice karı_tırılır renkli bir _i_ede a_zı kapalı olarak buzdolabında
saklanır
e)Kullanılacak miktar bir kap içine az miktarda konur ve bitkisel materyalin dip
kısımları (1 cm kadar) bu eriyik içine 5 sn müddet ile batırılıp çıkarılır.
B)4000 ppm 1 lt. Çözelti hazırlanması (odunsu bitkiler)
a)4 gr. IBA tartılır
b)500 cc %98 lik etil alkolde iyice eritilir
c)Bu eriyi_in üzerine 500 ml saf su ilave edilir
d)Çözelti iyice karı_tırılır renkli bir _i_ede a_zı kapalı olarak buzdolabında
saklanır
e)Kullanılacak miktar bir kap içine az miktarda konur ve bitkisel materyalin dip
kısımları (1 cm kadar) bu eriyik içine 5 sn müddet ile batırılıp çıkarılır.

DİKKAT!!

İba'nın  kullanımı sırasında çok dikkatli olmalısınız.Almış olduğunuz çeliğin köklendireceğiniz kısmını 3-5 saniye daldırıp çıkarmalısın.Eğer elinize dökülür veya yüzüne sıçrarsa size zarar verebilir.Eldivenle çalışırsanız iyi olur

KAYNAKLAR

Couvillon,A.G. 1988. Rooting Responses to Different Treantments. Acta Horticulturae 227,187-196.
Dirr,M.A., Heuser,W.C. 1987. The Reference Manual Woody Plant Propagation. From Seed to Tissue Culture. Varsity Press. Inc.239s. 
Güler,H. 2000. Özel Görüşme. Karaca Arboretum. Yalova.
Lamb, J.G.D., Kelly, J.C., Powbrick, P. 1975. Nursery Stock Manuel. Grower Books. London 298p. 
Mengüç,A., Zencirkıran, M. 1994. Farklı Köklendirme Ortamları ve IBA Uygulamalarının Lagerstroemia indica L. (Oya Ağacı) Odun ve Yeşil Çeliklerinin Köklendirilmesi Üzerine Etkileri. Bahçe 23 (1-2):3-8. 
Mengüç,A. 1996. Süs Bitkileri. T.C. Anadolu Üniv. Yayınları No: 904, Açık Öğretim Fakültesi Yayınları No:486. I.Baskı. Eskişehir.
Mengüç,A., Zencirkıran, M. 1998. Hedera helix L. Çeşitleri Çeliklerinin Köklendirilmesinde Farklı Dozlardaki IBA Uygulamalarının Etkileri Üzerine Bir Araştırma. Bursa Şartlarında Cam ve Plastik Seralarda Kesme ve Saksı Çiçekleri Yetiştiriciliği Üzerinde Araştırmalar (93/45 No ’lu Araştırma Projesi). Bursa. 
Mengüç,A., Zencirkıran, M. 1998 a. Effects of Different Times for Collecting Cuttings and Hormone Concentration on the Rooting in Cupressus arizonica “Glauca”. Propagation of Ornamental Plants. Third Scientific Conference. IPPS in Bulgaria. Sofia. 83-87p.
Mengüç,A., Zencirkıran, M. 1998 b. A Research on the Effects of Different Cutting Types and IBA Application on the Rooting of Some Juniperus sabina Cultivars. Propagation of Ornamental Plants. Third Scientific Conference. IPPS in Bulgaria. Sofia. 77-82p.
Sözen,N., Haleplioğlu,N., Şahin,Ş. 1991. Ülkemizde Süs Fidancılığının Durumu ve Pazar Açısından Karşılaşılan Sorunlar. Türkiye I. Fidancılık Sempozyumu. 411-419.

Kaynak:

http://www.agaclar.net/